Van chống va là gì? Cấu tạo, chức năng, ứng dụng 

2.5/5 - (2 bình chọn)

Để tránh xảy ra tình trạng búa nước cho hệ thống đường ống khi vận hành do tăng áp đột biến, bà con đã lắp đặt thêm van chống va nước. Loại van này có cấu tạo đơn giản, nhiều kích cỡ, độ chống chịu cao nên có thể lắp được trong nhiều hệ thống đường ống dẫn nước công nghiệp hoặc dân dụng. Cùng chúng tôi tìm hiểu rõ hơn về loại van chống va trong bài viết dưới đây nhé.

Van chống va là gì?

Van chống va là loại van thủy lực có chức năng xả áp thừa, bảo vệ thiết bị hệ thống đường ống an toàn, hạn chế tình trạng gãy nứt nhờ vào hoạt động đóng mở của van khi áp lực nước biến động tăng giảm. Van thường đường làm bằng chất liệu gang, có khả năng chống chịu tốt thường lắp cho hệ thống cấp thoát nước, nhà máy thủy điện, trạm bơm, máy bơm dân dụng, công nghiệp…

Van-chong-va-van-bua-nuoc

Van chống va – Van búa nước

Một số tên gọi khác của van chống va như:

  • Van búa nước
  • Van chống nước va
  • Van chống va đập
  • Van thủy lực chống va

Tìm hiểu về hiện tượng búa nước

Hiện tượng búa nước là gì?

Hiện tượng búa nước là tình trạng áp suất của lưu chất trong hệ thống thay đổi đột ngột, tăng hoặc giảm mạnh. Khi đó, lực đột ngột này sẽ tác động mạnh vào thành ống hoặc các thiết bị, gây ra các tình trạng như hư hỏng hay nứt gãy hệ thống ống.

Búa nước xảy ra khi dòng chảy của nước bị chặn lại đột ngột, tạo ra một áp lực cực mạnh tại điểm bị chặn. Tình huống này giống như những con đập xả nước khi lũ về, nếu không xả áp lực nước sẽ rất mạnh và có thể khiến đập nổ tung.

Đối với hệ thống hơi nước trong nhà máy, hiện tượng búa nước xảy ra khi bẫy hơi không hoạt động đúng cách, chẳng hạn như không xả nước ngưng tụ hoặc lắp đặt ngược. Nước trong ống di chuyển với vận tốc cao trong đường ống có thể dẫn đến hiện tượng búa nước. Ngoài ra, đường ống phải chịu thêm áp lực cao của hơi nước, làm tăng nguy cơ nổ tung của hệ thống ống hơi nước.

Nguyên nhân xảy ra búa nước

Hiện tượng búa nước xảy ra do các nguyên nhân chủ yếu sau:

  • Máy bơm đang hoạt động thì đột ngột mất điện nhưng các cánh bơm vẫn quay do hiện tượng quán tính. Tuy nhiên, tốc độ quay của cánh bơm sẽ giảm, dẫn đến lưu lượng và cột áp giảm theo. Quá trình chuyển động của máy bơm và lưu lượng vẫn theo chiều bình thường.
  • Do mất điện, chiều cao cột áp đẩy tiếp tục giảm và cột áp nước trong đường ống sẽ hồi ngược lại nếu áp lực cột nước thấp hơn áp lực tĩnh trong đường ống. Lúc này, cánh bơm vẫn tiếp tục quay và áp lực hồi ngược (áp lực nén xuống) sẽ gặp áp lực đẩy của máy bơm (áp lực đẩy lên), tạo ra một chuỗi các áp lực không ổn định gây ra ma sát và xung đột bên trong đường ống. Hiện tượng này được gọi là búa nước hay nước va. Lúc này áp lực bên trong đường ống tăng nhanh chóng và cột áp nước hồi ngược sẽ tạo ra lực tác động nguy hại lên các cánh bơm đang chuyển động, làm giảm nhanh tốc độ quay và lưu lượng nước.
  • Vòng quay của cánh bơm tiếp tục giảm làm các cánh bơm dừng quay và áp lực hồi ngược của cột áp nước sẽ tác động lên cánh bơm, gây ra hiện tượng cánh bơm quay theo chiều ngược lại.

Biện pháp khắc phục tình trạng búa nước

Để khắc phục và giảm tác hại do hiện tượng búa nước gây ra, người dân đã lắp đặt thêm van chống va vào hệ thống nhằm ổn định áp lực áp suất của chất lỏng khi đi vào đường ống dẫn. Đồng thời bảo vệ hệ thống đường không bị gãy nước, nổ ống, bảo vệ máy bơm, thiết bị thủy điện…

Thông số kỹ thuật van chống va

Kích cỡ vanDN50 – FN600
Chất liệu vanGang
Gioăng làm kínCao su EPDM
Kiểu lắp kết nốiMặt bích
Tiêu Chuẩn Mặt BíchBS 4504/ DIN 2632/DIN 2633
Tiêu Chuẩn Thiết KếBS EN 1074-5 – BS 5163-2
Áp lực làm việcPN10, PN16, PN20, PN25
Nhiệt độ làm việc-10ºC ~ 80ºC
Môi trường lắp đặtMôi trường nước, chất lỏng, môi trường hóa chất…
Thời hạn bảo hành12 tháng

Tham khảo thêm các loại van điều khiển khí nén khác:

Cấu tạo van chống va

Van chống va có cấu tạo đơn giản bao gồm các bộ phận sau:

cau-tao-van-chong-va

Cấu tạo van chống va

  • Thân van
  • Nắp van
  • Màng van
  • Lọc tự xả
  • Van hai chiều
  • Van kim
  • Pilot hai chiều
  • Ốc điều chỉnh áp lực
  • Đồng hồ đo áp

Nguyên lý hoạt động của van chống va

Khi vận hành hệ thống van điều khiển trong môi trường nước hoặc chất lỏng sẽ tạo ra áp lực tác động lớn nhỏ của lưu chất lên đường ống dẫn, kích hoạt trạng thái hoạt động của van chống va. 

Ở trạng thái bình thường, áp lực áp suất ổn định van chống va đóng. Ngược lại, khi áp lực áp suất giảm sẽ tạo ra áp lực tác động lên van chống va khiến van mở. Hoặc khi áp lực áp suất tăng làm lưu chất chảy ngược lại đột ngột cũng làm mở van và đưa lưu chất sang đường ống khác để giảm bớt áp lực, bảo vệ hệ thống van hoạt động an toàn, tránh được hiện tượng búa nước.

nguyen-ly-hoat-dong-cua-van-chong-va

Nguyên lý hoạt động của van chống va

Công thức tính đường ống van chống van

cong-thuc-tinh-duong-ong-van-chong-va

Công thức tính đường ống van chống va

Chú thích: (Thời gian đóng van sẽ tỷ lệ thuận với chiều dài đường ống. Đường ống càng dài thì thời gian van đóng càng lâu)

  • D: Đường kính van chống va (mm)
  • Q: Lưu lượng trong hệ thống (m3/h)
  • Hm: Áp suất hoạt động của hệ thống (1 bar ~ 10m)

Các loại van chống va phổ biến hiện nay

  • Van chống va Hàn Quốc
  • Van chống va Đài Loan
  • Van chống va Nhật Bản
  • Van chống va Trung Quốc
  • Van chống va gang
  • Van chống va mặt bích
  • Van chống va DN50 – DN600

Xem thêm: 

Ưu điểm nổi bật của van chống va 

  • Bảo vệ hệ thống đường ống, tránh hiện tượng búa nước.
  • Đảm bảo an toàn con người, hạn chế thiệt hại tài sản hay các trường hợp không mong muốn, tăng độ bền cho hệ thống van.
  • Van chống va có nhiều kích cỡ đa dạng, có thể lắp đặt cho nhiều đường ống.
  • Được sản xuất từ vật liệu gang cao cấp, van chống va có khả năng chống chịu tốt, chịu được áp lực lớn, nhiệt độ cao.

Ứng dụng của van chống va 

Van chống va có công dụng chính là bảo vệ đường ống khỏi hiện tượng búa nước, giúp điều chỉnh áp lực áp suất ổn định, phù hợp lắp đặt trong nhiều hệ thống cấp thoát nước như:

  • Hệ thống máy bơm nước, chất lỏng, hệ thống cấp thoát nước dân dụng, khu công nghiệp.
  • Ứng dụng trong nhà máy thủy điện, trạm bơm, trạm xả nước.
  • Hệ thống ống nước ngầm, hệ thống ống công trình.
  • Hệ thống đường ống dẫn nước, chất lỏng trong nhà máy sản xuất, xí nghiệp.
he-thong-van-chong-va-trong-khu-cap-nuoc-chung-cu

Hệ thống van chống va trong khu cấp nước chung cư

Hướng dẫn lắp đặt van chống va 

Van chống va có cấu tạo đơn giản nên việc lắp đặt vô cùng dễ dàng và nhanh chóng. Chỉ với 4 bước đơn giản bạn đã có thể lắp được, hãy tham khảo dưới đây:

Bước 1: Vệ sinh đường ống dẫn sạch sẽ, loại bỏ các chất cặn bẩn hoặc vật thể lạ bên trong, tránh tình trạng tắc nghẽn và ảnh hưởng đến hiệu suất vận hành của van.

Bước 2: Lắp van thuận với chiều mũi tên được in trên nắp van, cùng hướng với dòng chảy của lưu chất.

Bước 3: Để van chống va đạt hiệu quả sử dụng cao bạn nên lắp thêm một van cổng ở phía sau và lắp tại các khúc cua hoặc tại các vị trí cần rẽ nhánh từ ngang sang dọc để đạt hiệu quả cao nhất.

Bước 4: Tiến hành kiểm tra kỹ các mối nối giữa van và đường ống để đảm bảo độ kín khít, không có rò rỉ chất lỏng, trong đường ống không được có sẵn nước. 

Chúng ta vừa cùng nhau tìm hiểu về loại van chống va. Hy vọng bài viết đã cung cấp những thông tin hữu ích đến bạn, nếu còn thắc mắc nào khác hãy liên hệ ngay với chúng tôi qua thông tin dưới đây để được hỗ trợ sớm nhất nhé:

  • CÔNG TY TNHH THƯƠNG MẠI TUẤN HƯNG PHÁT
  • Địa chỉ: LK37/11 KĐT Phú Lương, Phú Lương, Hà Đông, Hà Nội, Việt Nam
  • Hotline: 0961694858
  • Website: https://tuanhungphat.vn/
  • Email: Kinhdoanh@tuanhungphat.vn
Thu Hiên
Xin chào! Rất vui vì bạn đã ghé thăm Tuấn Hưng Phát - Đơn vị cung cấp van công nghiệp uy tín trên thị trường. Ngoài hoạt động cung cấp, phân phối các sản phẩm van bi, van bướm, van khí nén, van điện chất lượng cao, chứng nhận đầy đủ, giao hàng nhanh. Chúng tôi còn chia sẻ những kiến thức hay về sản phẩm. Hãy liên hệ với tôi nếu bạn có nhu cầu hay cần tư vấn nhé!!!